గాజా, లెబనాన్ మరణాలపై ఇజ్రాయెల్ సైన్యం విచారణలు: వందల కేసులకు తుది ఫలితం శూన్యం

తాబీన్ పాఠశాలపై దాడి ఘటన

గాజా నగరంలోని అల్-తాబీన్ పాఠశాల సముదాయంపై 2023లో జరిగిన వైమానిక దాడి ఈ పరిశోధనలో ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించిన ఘటన. హమాస్ ఆధ్వర్యంలోని పౌర రక్షణ సంస్థ ప్రకారం, ఈ దాడిలో కనీసం 93 మంది మరణించారు. వారిలో ఆరుగురు మహిళలు, 11 మంది పిల్లలు ఉన్నట్లు పేర్కొంది. ఆ సమయంలో నిరాశ్రయులైన పాలస్తీనియన్లు పాఠశాల భవనం, సమీపంలోని మసీదులో ఆశ్రయం పొందుతున్నారు. ధృవీకరించిన వీడియోల్లో దాడి అనంతరం శిథిలాలు, మంటలు, తీవ్రంగా దెబ్బతిన్న ప్రదేశాలు కనిపించాయి. సంఘటనా స్థలంలో కనిపించిన బాంబు శకలాలు అమెరికా తయారీ -39 ప్రెసిషన్-గైడెడ్ బాంబుకు సరిపోతున్నాయని నిపుణులు తెలిపారు.

ఇజ్రాయెల్ సైన్యం ఆ భవనంలో హమాస్ కమాండ్ అండ్ కంట్రోల్ కేంద్రం ఉందని, తమ దాడిలో 31 మంది యోధులు మరణించారని పేర్కొంది. ప్రాథమిక సమీక్షలో తమ వద్ద ఉన్న సమాచారం, మృతుల సంఖ్య మధ్య తేడా ఉందని కూడా తెలిపింది. ఇజ్రాయెల్ సైన్యం ఇచ్చిన తాజా సమాచారం ప్రకారం, ఈ ఘటన ఇంకా సమీక్షలోనే ఉంది. 93 మంది మరణించారనేది హమాస్, 31 మంది యోధులు మరణించారనేది ఇజ్రాయెల్ సైన్యం తెలిపిన సంఖ్యలు.

వెస్ట్ బ్యాంక్లోనూ విచారణలపై ప్రశ్నలు

పరిశోధన గాజాకే పరిమితం కాలేదు. ఆక్రమిత వెస్ట్ బ్యాంక్లో ఇజ్రాయెల్ సైన్యం జరిపినట్లు ఆరోపణలు ఉన్న కాల్పులు, దాడులు, పౌరుల మరణాలకు సంబంధించిన ఘటనలను కూడా పరిశీలించింది. 1967 యుద్ధం నుంచి ఇజ్రాయెల్ వెస్ట్ బ్యాంక్ను ఆక్రమణలో ఉంచుకుంది. అక్కడ ఇజ్రాయెల్ స్థావరాల విస్తరణ, పాలస్తీనియన్లపై హింస, భద్రతా చర్యల సమయంలో జరిగిన మరణాలు చాలాకాలంగా వివాదాస్పద అంశాలుగా ఉన్నాయి. గుర్తించిన కొన్ని ఘటనలపై సైన్యం విచారణ చేస్తున్నట్లు గతంలో తెలిపింది. కానీ ఆ విచారణల తుది ఫలితాలు బహిరంగంగా ప్రకటించబడ్డాయా అనే అంశంపై పరిశీలన చేపట్టింది.

పరిశోధన విధానం

వెరిఫై సుమారు 61,000 , వార్తా కథనాలను పరిశీలించింది. ఈ కథనాలు 2017 నుంచి 2019 వరకు ప్రచురించబడ్డాయి. గాజా, వెస్ట్ బ్యాంక్, లెబనాన్లో ప్రజలు మరణించిన లేదా గాయపడిన ఘటనల గురించి వార్తలను సేకరించారు. సైన్యం విచారణ చేస్తున్నట్లు లేదా ఘటనను సమీక్షిస్తున్నట్లు తెలిపిన సందర్భాలను సహాయంతో గుర్తించారు. గుర్తించిన నివేదికలను జర్నలిస్టులు మానవీయంగా పరిశీలించారు. ఒకే ఘటనకు సంబంధించిన పునరావృత వార్తలను తొలగించి, 300 ప్రత్యేక ఘటనలను గుర్తించారు. ఈ ఘటనల వివరాలను ఇజ్రాయెల్ సైన్యానికి పంపి, తాజా విచారణ స్థితి గురించి పలుమార్లు వివరణ కోరారు.

వెరిఫై ప్రకారం, సైన్యం రెండు ఘటనల గురించి మాత్రమే స్పందించింది. ఆ రెండు కేసులూ ఇంకా సమీక్షలో ఉన్నాయని తెలిపింది.

వెరిఫైకి ఇచ్చిన ప్రకటనలో ఇజ్రాయెల్ సైన్యం, బాహ్య ఒత్తిళ్లకు అనుగుణంగా విచారణలను వేగంగా ముగించడానికి లేదా అవసరమైన ప్రక్రియలను వదిలివేయడానికి తాము అంగీకరించబోమని తెలిపింది. విచారణలు పూర్తి చేయడానికి సమయం పట్టవచ్చని సైన్యం చెబుతోంది. మరోవైపు, పౌరుల మరణాలకు సంబంధించిన ఘటనల్లో ఫలితాలు బహిరంగంగా వెల్లడికాకపోవడం వల్ల జవాబుదారీతనంపై ప్రశ్నలు కొనసాగుతున్నాయి.

సాయుధ ఘర్షణల సమయంలో అంతర్జాతీయ మానవతా చట్టం కొన్ని ముఖ్యమైన బాధ్యతలను విధిస్తుంది. పౌరులు, సైనిక లక్ష్యాల మధ్య తేడాను గుర్తించాలి. పౌరులకు జరిగే అనుకోని హానిని తగ్గించడానికి అవసరమైన జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి. దాడిలో పౌరులు చనిపోయినప్పుడు, పరిస్థితులకు అనుగుణంగా సమర్థవంతమైన విచారణ అవసరం కావచ్చు. అయితే ప్రతి పౌర మరణం ఒక్కటే యుద్ధ నేరం జరిగిందని నిరూపించదు. దాడి పరిస్థితులు, లక్ష్యం, తీసుకున్న జాగ్రత్తలు, అందుబాటులో ఉన్న ఆధారాలు పరిశీలించాలి. ఉద్దేశపూర్వకంగా పౌరులను లక్ష్యంగా చేసుకోవడం, విచక్షణారహిత దాడులు చేయడం వంటి చర్యలు అంతర్జాతీయ చట్టాన్ని ఉల్లంఘించవచ్చు.

ఈ వెరిఫై పరిశోధనలోని ప్రధాన ప్రశ్న యుద్ధ సమయంలో ప్రజలు మరణించిన ఘటనలకు సంబంధించిన విచారణల ఫలితాలను ఎంతవరకు ప్రజలకు వెల్లడిస్తున్నారు అన్నది. వెరిఫై గుర్తించిన 300 ఘటనల్లో 28 కేసుల ఫలితాలు మాత్రమే బహిరంగంగా వెల్లడైనట్లు ఆధారాలు లభించాయి. ఇది విచారణల పారదర్శకత, పౌరుల రక్షణ, సైనిక జవాబుదారీతనం గురించి మరింత సమాచారం అవసరమని సూచిస్తోంది.

గాజా, లెబనాన్లో జరిగిన మరణాలపై ఇజ్రాయెల్ సైన్యం చేపట్టిన వందలాది విచారణలకు తుది ఫలితాలు బహిరంగంగా వెల్లడికాలేదని వెరిఫై పరిశోధనలో తేలింది. 300 ఘటనలను గుర్తించగా, కేవలం 28 కేసులకే ఫలితాలు వెల్లడయ్యాయి. ఇది పారదర్శకత, జవాబుదారీతనంపై ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతోంది.

ఎన్ని కేసుల ఫలితాలు బహిరంగంగా వెల్లడయ్యాయి?

300 కేసులలో కేవలం 28 కేసుల ఫలితాలు మాత్రమే బహిరంగంగా వెల్లడైనట్లు ఆధారాలు లభించాయి.

తాబీన్ పాఠశాలపై జరిగిన దాడిపై ఇజ్రాయెల్ సైన్యం ఏమని చెప్పింది?

ఇజ్రాయెల్ సైన్యం ఆ భవనంలో హమాస్ కమాండ్ అండ్ కంట్రోల్ కేంద్రం ఉందని, తమ దాడిలో 31 మంది యోధులు మరణించారని పేర్కొంది. ఈ ఘటన ఇంకా సమీక్షలోనే ఉందని తెలిపింది.