డాక్సిన్ టైమ్స్: అమెజాన్ అడవుల్లో కార్చిచ్చు ముప్పు, ఎల్నినోతో ప్రమాదం

దీంతో రెండు మిలియన్లకు పైగా జనాభా ఉన్న నగరంలో సాధారణ జీవనానికి అంతరాయం ఏర్పడింది. పాఠశాలలు మూసివేయగా, నగరవ్యాప్తంగా జరగాల్సిన కొన్ని కార్యక్రమాలు, పిల్లల క్రీడా పోటీలు రద్దయ్యాయి. పొగలోని సూక్ష్మ కణాలు శ్వాసకోశ వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపే ప్రమాదం ఉన్నందున ప్రజలు అప్రమత్తంగా ఉండాలని అధికారులు హెచ్చరించారు.

ఎల్నినోతో మారుతున్న వర్షపాత పరిస్థితులు

భూమధ్యరేఖ ప్రాంతాల్లో వర్షపాతం నమూనాలను ఎల్నినో ప్రభావితం చేస్తుంది. దీని కారణంగా కొన్ని ప్రాంతాల్లో కరువు తీవ్రత పెరిగి, అడవుల్లో మంటలు వ్యాపించేందుకు అనుకూల పరిస్థితులు ఏర్పడతాయి. నాసాకు చెందిన శాస్త్రవేత్త డగ్లస్ మోర్టన్ ప్రకారం, ఉష్ణమండల ప్రాంతాల్లో మంటలు ఒకదాని తర్వాత మరొకటి పెరిగే క్రమం కనిపిస్తోంది.

మొదట ఇండోనేషియాలోని పీట్ భూముల్లో మంటలు పెరగగా, అనంతరం అమెజాన్ ప్రాంతంలోనూ అగ్నిప్రమాదాలు అధికమయ్యాయి. 20152016 ఎల్నినో సమయంలోనూ ఇదే తరహా పరిస్థితులను శాస్త్రవేత్తలు గుర్తించారు. 2023లో కూడా ఇలాంటి పరిణామాలు చోటుచేసుకున్నాయి.

మంటలకు మానవ కార్యకలాపాలే ప్రధాన కారణమా

అమెజాన్ అడవుల్లో ప్రస్తుతం వ్యాపిస్తున్న మంటల్లో అధిక భాగం మానవ కార్యకలాపాల వల్ల ప్రారంభమవుతున్నాయని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. వ్యవసాయ భూములను సిద్ధం చేయడానికి, పశువుల మేత ప్రాంతాల్లో పొదలను తొలగించడానికి పెట్టే మంటలు నియంత్రణ తప్పి అడవుల్లోకి వ్యాపిస్తున్నాయి.

అమెజాన్ ప్రాంతంలో సహజంగా పిడుగుల కారణంగా మంటలు ఏర్పడే ఘటనలు ఒక శాతం కంటే తక్కువగా ఉంటాయని నాసా శాస్త్రవేత్తలు పేర్కొన్నారు. ఈ ఏడాది కరువు తీవ్రత ఎక్కువగా ఉండటంతో, వ్యవసాయ అవసరాల కోసం పెట్టిన మంటలు ఎండిపోయిన అడవి నేలల్లోకి వ్యాపించి అదుపు తప్పుతున్నాయి.

శాస్త్రవేత్త షేన్ కాఫీల్డ్ అంచనా ప్రకారం, శాంటారెమ్ ప్రాంతంలోనే 50 నుంచి 70 వరకు నియంత్రణలో లేని మంటలు వ్యాపిస్తున్నాయి. ఉపగ్రహాల ద్వారా గుర్తించిన మంటల సంఖ్య కంటే వాస్తవ సంఖ్య ఎక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉంది. దట్టమైన పొగ, మేఘాలు, చెట్ల పైకప్పుల కారణంగా ఉపగ్రహ పరికరాలు కొన్ని మంటలను గుర్తించలేకపోవచ్చు.

నాసా శాస్త్రవేత్తల అంచనాల ప్రకారం, మనౌస్, శాంటారెమ్ పరిసర ప్రాంతాల్లో మంటలు లేదా 27న వర్షాకాలం ప్రారంభమయ్యే వరకు కొనసాగవచ్చు. నవంబర్, డిసెంబర్ నెలల్లో ఉత్తర బ్రెజిల్లోని రొరైమా, ఉత్తర పారాతో పాటు అమాపా, వెనిజులా, గయానా, సురినామ్ ప్రాంతాల్లోనూ అగ్నిప్రమాదాల ముప్పు పెరిగే అవకాశం ఉంది.

సెప్టెంబర్ నెలల్లో దక్షిణ అమెజాన్ ప్రాంతాలు, బ్రెజిల్, పరాగ్వేలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో కరువు, కార్చిచ్చు ప్రమాదం గరిష్ఠ స్థాయికి చేరవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు అంచనా వేస్తున్నారు.

అమెజాన్ అడవుల్లోని అనేక వృక్ష, జంతు జాతులు తరచుగా మంటలు సంభవించే పరిస్థితులకు అనుకూలంగా అభివృద్ధి చెందలేదు. అందువల్ల కార్చిచ్చు వల్ల జీవవైవిధ్యానికి తీవ్ర నష్టం వాటిల్లే ప్రమాదం ఉంది. గతంలో మంటలకు గురైన చెట్లు మళ్లీ బలహీనపడటంతో, ఈసారి మరింత తీవ్రంగా కాలిపోయే అవకాశం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

అడవుల నష్టం, పొగ కాలుష్యం, వాతావరణ మార్పుల ప్రభావాలను తగ్గించేందుకు ముందస్తు చర్యలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉందని శాస్త్రవేత్తలు సూచిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా కరువు పరిస్థితుల్లో వ్యవసాయ అవసరాల కోసం మంటలు పెట్టకుండా ఉండటం, అడవుల్లో అగ్నిప్రమాదాల పర్యవేక్షణను బలోపేతం చేయడం కీలకమని పేర్కొంటున్నారు.