ఒకే విస్కీ ఒకే రాష్ట్రంలో ఒక్కో ధర ఎందుకు అసలు కారణం ఇదే

రాష్ట్ర పన్నులే ప్రధాన కారణం

మద్యం ధరలో తయారీదారు నిర్ణయించే ప్రాథమిక ధర మాత్రమే ఉండదు. దానికి రాష్ట్ర ఎక్సైజ్ సుంకం, పన్నులు, వివిధ రుసుములు, రవాణా, పంపిణీ ఖర్చులు, వ్యాపారుల మార్జిన్లు అదనం. వీటిని రాష్ట్రాలు వేర్వేరుగా నిర్ణయించడంతో తుది వినియోగదారు చెల్లించే ధరలో భారీ తేడా ఏర్పడుతుంది.

తెలంగాణలోనూ మద్యం విక్రయాలు, పంపిణీపై ప్రత్యేక ఎక్సైజ్ వ్యవస్థ అమల్లో ఉంది. రాష్ట్ర ఎక్సైజ్ శాఖ మద్యం సంబంధిత చట్టాలు, నిబంధనలు, విధానాలను పర్యవేక్షిస్తుండగా, తెలంగాణ బేవరేజెస్ కార్పొరేషన్ మద్యం కొనుగోలు, విక్రయాలు, పంపిణీ కార్యకలాపాలను నిర్వహిస్తుంది.

కర్ణాటకలో ఇటీవల పన్నుల మార్పు

2026లో కర్ణాటక మద్యం పన్నుల విధానంలో మార్పులు చేసింది. మద్యం పరిమాణం ఆధారంగా కాకుండా, అందులోని ఆల్కహాల్ శాతం ఆధారంగా పన్ను విధించే విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టింది. దీంతో కొన్ని ప్రీమియం విస్కీ, జిన్, టెకీలా బ్రాండ్ల ధరలు 5 శాతం నుంచి 23 శాతం వరకు తగ్గినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి. ముఖ్యంగా దిగుమతి చేసుకునే స్కాచ్ బ్రాండ్లలో కొన్ని బాటిళ్ల ధరలు గణనీయంగా తగ్గాయి.

ఇటీవల భారత్-బ్రిటన్ వాణిజ్య ఒప్పందం కారణంగా బ్రిటన్ నుంచి దిగుమతి అయ్యే విస్కీపై దిగుమతి సుంకం 150 శాతం నుంచి 75 శాతానికి తగ్గింది. దీంతో జానీ వాకర్ బ్లాక్ లేబుల్, జేఅండ్బీ వంటి కొన్ని స్కాచ్ బ్రాండ్ల ధరలు మహారాష్ట్ర, రాజస్థాన్, గోవా, ఉత్తరప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాల్లో తగ్గాయి. అయితే దిగుమతి సుంకం తగ్గినంత మాత్రాన బాటిల్ ధర కూడా అదే స్థాయిలో తగ్గదు. రాష్ట్ర పన్నులు, పంపిణీ ఖర్చులు, ఇతర మార్జిన్లు తుది ధరపై ప్రభావం చూపుతాయి.

ఒక రాష్ట్రంలో మద్యం తక్కువ ధరకు, పొరుగు రాష్ట్రంలో ఎక్కువ ధరకు లభిస్తే, వినియోగదారులు తక్కువ ధర ఉన్న ప్రాంతాల వైపు వెళ్లే అవకాశం ఉంటుంది. ధరలలో భారీ వ్యత్యాసాలు అక్రమ రవాణా వంటి సమస్యలకు కూడా దారితీసే అవకాశం ఉందని ప్రభుత్వ ఆడిట్ నివేదికలు గతంలో పేర్కొన్నాయి.

అందువల్ల ఒకే బ్రాండ్ మద్యం ధర దేశవ్యాప్తంగా ఒకేలా ఉండకపోవడానికి ప్రధాన కారణం తయారీదారు ధర కంటే రాష్ట్రాల ప్రత్యేక ఎక్సైజ్ విధానాలు, పన్నులు, రుసుములు, పంపిణీ వ్యవస్థలు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తీసుకునే పన్ను నిర్ణయాలు మారినప్పుడల్లా అదే బ్రాండ్ మద్యం ధర కూడా మారే అవకాశం ఉంటుంది.

ఒకే బ్రాండ్ విస్కీ ధర రాష్ట్రాల వారీగా మారడానికి ప్రధాన కారణాలు రాష్ట్రాల ఎక్సైజ్ పన్నులు, సుంకాలు, రుసుములు, పంపిణీ ఖర్చులు, రిటైల్ మార్జిన్లు. మద్యం జీఎస్టీ పరిధిలోకి రాదు కాబట్టి, ప్రతి రాష్ట్రం తన విధానాలకు అనుగుణంగా ధరలను నిర్ణయించుకుంటుంది. దీనివల్ల ధరలలో భారీ వ్యత్యాసాలు ఏర్పడతాయి.

మద్యంపై జీఎస్టీ ఎందుకు వర్తించదు?

మద్యం మానవ వినియోగానికి సంబంధించిన ఉత్పత్తి అయినప్పటికీ, ఇది వస్తు సేవల పన్ను (జీఎస్టీ) పరిధిలోకి రాదు. దీనికి బదులుగా, రాష్ట్రాలు తమ సొంత ఎక్సైజ్ పన్నులు, సుంకాలు విధిస్తాయి.

రాష్ట్రాల మధ్య మద్యం ధరల వ్యత్యాసం వల్ల కలిగే సమస్యలు ఏమిటి?

ధరలలో భారీ వ్యత్యాసాలు అక్రమ రవాణా వంటి సమస్యలకు దారితీసే అవకాశం ఉందని ప్రభుత్వ ఆడిట్‌ నివేదికలు పేర్కొన్నాయి. వినియోగదారులు తక్కువ ధర ఉన్న ప్రాంతాల వైపు వెళ్లే అవకాశం ఉంటుంది.